|
ÇOCUĞUM ÖKSÜRÜYOR
Çocuk öksürüğü aileleri en çok rahatsız eden hastalık
belirtilerinden biridir. Çocuğu yorar, aileyi üzer ve uykuları böler.Ancak
çocukta öksürüğe sebep olan birçok hastalık çok ciddi
değil, sadece can sıkıcıdır.Öksürük sadece ciğerleri bakteriler, virüsler ve
birtakım yabancı cisimlerin zararlı etkilerinden koruyan bir savunma
mekanizmasıdır.
Öksürüğün sebebi nedir?
Normal koşullarda burundan başlayarak akciğerlere kadar
uzanan solunum yolunun üst tabakası toz, bakteri, virüs ve diğer yabancı
cisimleri yakalayan ince bir mukus tabakası ile kaplıdır. Çocuklarda yaklaşık
olarak günde 0,5 litre mukus yapılır.Cilia adı verilen çok küçük tüy gibi
yapılar bu mukusu korumaya çalışır ve solunum yollarına giren yabancı içeriği
küçük süpürgeler gibi hareket ederek dışarıya atar.Çocukta solunum yolu
enfeksiyonu başladığında ciliaların bu doğal temizleme hareketleri ortadan
kalkar.Solunum yolları da kendisini etkileyecek yabancı cisimlerden korunmak
için daha da kalın bir mukus tabakası oluşturmaya başlar.İşte öksürük ciliaların
hareketlerinin bozulduğu bu ortamda solunum yollarının temizliğini sağlamak için
ortaya çıkar.Ciliaların hareketlerini yeniden düzenleyebilmek için enfeksiyon
geçtikten haftalar sonrasına kadar çocukta öksürük sürebilir.
Öksürüğün sebebini bulmak bazı durumlarda zor
olabilmektedir. Çocuklar çoğunlukla hastalık belirtilerini anlatamazlar, bazen
muayene ile de bir şey bulunamaz ve bu durumlarda akciğer fonksiyon testleri
gibi bir takım laboratuvar testleri yapmak gerekebilir.
Aileden alınacak küçük bilgiler ısrarlı öksürüklerin
sebebinin bulunmasında yardımcı olacaktır.Örneğin sürekli sigara dumanına maruz
kalma, evdeki toz ve akarlar gibi allerjen maddeler, evcil hayvanlar bu türlü
ısrarcı öksürüklerin sebebi olabilir.
Öksürükle birlikte sarı,yeşil burun akıntısı, baş ve
boğaz ağrısı, nefesin kötü kokması da varsa genellikle sinüzit düşünülür.Solunum
yollarına çekirdek, fındık vs. yabancı cisim kaçması sonucu da öksürük ortaya
çıkabilir.Astım, soğuk algınlığı, sigara dumanı da muhtemel öksürük
sebeplerindendir.
Öksürük sesi bazen tanıda yardımcı olur. Kısa, kuru ve
hırıltılı öksürük astım, bronşit veya zatürrede ortaya çıkar.Balgamlı öksürükler
ise genellikle üst solunum yolu enfeksiyonları ile oluşur.Boğmaca ve krup ta da
kendine özgü öksürük sesi vardır.
Soğuk algınlığında veya sinüzitlerde öksürük genellikle
yatarken ( mukus sürekli boğaz gerisine akmaktadır) artar.Çocuk sabah
kalktığında şiddetli öksürerek ve bazen de kusarak bu mukusu temizlemeye
çalışır. Israrcı öksürükler ise bronşit, zatürre veya astımda görülür, pzisyonla
ilgisi yoktur, gece veya gündüz oluşabilir, egzersizle artar.Çığlık atmak,
bağırmak veya gülmek ile şiddetli bir öksürük atağı
oluşabilir.
Bebeklik yaşlarında zatürre ve
bronşiolit hastalıkları oldukça ciddi hastalıklardır. 1 yaşın altındaki
bebeklerde havayolları henüz çok küçüktür. Bazı virüsler bu küçük hava tüpleri
(bronşioller) in zarar görmesine sebep olurlar.Aldıkları hava yetersiz gelmeye
başlar, nefes almakta güçlük çekerler ve acil müdahaleye gereksini
duyarlar.
Astım uzun süreli öksürüklerde en çok
görülen sebeplerden biridir. Genellikle öksürük dışında başka belirti
yoktur.Dinlemekle göğüste tipik solunum sesleri duyulur.
Ne yapmalıyız
?
Öncelikle evde kesinlikle sigara
içmemelidir. sigara dumanı ciliaların hareketlerini felce uğrettığı gibi mukus
salınımını da arttırır.
İkinci önlemimiz ise mukus salgısını
inceltmek ve irritasyonu yumuşatmak için çocuğumuza bol su veya benzer sıvılar
içirmek olmalıdır.
Üçüncü önlemimizde havayı nemlendirici
cihazlar kullanmak olabilir.
|